Uitgaven

8,75%
€ 14.026
x €1.000
8,75% Complete

Inkomsten

7,45%
€ 12.174
x €1.000
7,45% Complete

Saldo

58,99%
€ -1.852
x €1.000

Voortgang activiteiten

Programma 7 | Volksgezondheid en milieu

Uitgaven

8,75%
€ 14.026
x €1.000
8,75% Complete

Inkomsten

7,45%
€ 12.174
x €1.000
7,45% Complete

Saldo

58,99%
€ -1.852
x €1.000

Voortgang activiteiten

Inleiding

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Inleiding

Onze huidige manier van leven lijkt op de lange termijn onhoudbaar. We zien op allerlei terreinen de grenzen in zicht komen. Klimaatverandering en overbelasting van de aarde zorgen voor veel problemen, we leven steeds langer en willen actief en zelfstandig blijven én een ongezonde leefstijl zorgt voor veel gezondheidsproblemen.  Corona heeft laten zien dat het thema gezondheid belangrijker is dan ooit. Gezondheid vraagt net als duurzaamheid om een brede en integrale benadering. 

Versnelling en intensivering van ingezette acties op duurzaamheid is hard nodig, onder anderen om de klimaatdoelen te behalen. Er is een omslag in denken nodig, waarbij duurzaamheid wordt gezien als een kans en een noodzaak voor het verbeteren van onze leefomgeving. 

De opgaven rondom duurzaamheid en gezondheid vragen een grote verandering van mensen. De veranderingsbereidheid en het vermogen om mee te kunnen staan daarmee centraal in de veranderingsopgave.  Wij willen dat iedereen mee kan doen in in de veranderingsopgave en zetten onze inwoners en ondernemers in de aanpak centraal. We bieden waar nodig gepaste ondersteuning.  Met gebiedsgerichte activiteiten gaan we op zoek naar energie en kwaliteiten in de samenleving en zetten we inwoners en ondernemers in hun kracht. Voor die doelgroepen die wat extra hulp kunnen gebruiken of waarvoor de algemene aanpak niet werkt, ontwikkelen we een aanpak op maat. Tenslotte  nemen we als gemeente een voorbeeldrol in richting onze inwoners en ondernemers en maken we werk van het verduurzamen en het stimuleren van gezond gedrag binnen de gemeentelijke organisatie.

Volksgezondheid 
We streven ernaar dat elke inwoner van de gemeente Veldhoven een goed en gezond leven kan leiden en het vermogen heeft om regie te voeren op het eigen leven. Positieve gezondheid vormt het uitgangspunt, aangezien gezondheid veel meer betekent dan 'niet ziek zijn'.  Met die brede benadering dragen we bij aan het vermogen van mensen om met de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen in het leven om te gaan.  De komende jaren treedt in Veldhoven een aanzienlijke vergrijzing van de bevolking op.  Het aantal 65 plussers neemt naar verwachting in Veldhoven met 36 procent toe. Veel van deze ouderen inwoners hebben op enig moment een zorg en ondersteuningsvraag . Zorg en ondersteuning die vooral in de wijk en buurt zijn beslag moet krijgen, ook voor de groeiende groep dementerenden. 

Circulaire economie
Voor een duurzame toekomst is de huidige manier waarop we met grondstoffen omgaan onhoudbaar: de grenzen aan het delven van grondstoffen komen in zicht. In Nederland is daarom afgesproken om vóór 2050 een volledig circulaire economie te realiseren. Het tussendoel is om in 2030 vijftig procent minder gebruik te maken van minerale, fossiele en metalen primaire grondstoffen. 

Energietransitie 
We staan voor een grote opgave daar waar het gaat om de energietransitie. Om uitvoering te geven aan het landelijk klimaatakkoord zal Veldhoven stevig moeten inzetten op verduurzaming. Alleen al de opgave voor terugdringen van uitstoot van broeikasgassen is enorm: in 2050 moet deze een reductie van 95% laten zien tov 1990. De daarvoor noodzakelijke energietransitie gaat gepaard met het op grote schaal besparen van energie en opwek, opslaan en transport van duurzame energie. De vastgestelde transitievisie warmte, het beleidskader hernieuwbare energie en de integrale visie op laadinfrastructuur vormen de kaders voor de uitvoering, die onder meer vormt krijgt in het Uitvoeringsprogramma gebouwde omgeving.

Klimaatadaptatie
We kunnen onze rug niet meer keren richting klimaatveranderingen. Veel regen in korte tijd gevolgd door lange warme en droge periodes. Deze extremere weersituaties komen vaker voor. We spelen in op deze verandering. Dit doen we vroegtijdig bij de inrichting van- en het toekennen van gebruiksfuncties aan de openbare ruimte. We kunnen dit niet alleen. Ook van ontwikkelaars en inwoners vragen we een bijdrage. We richten ons lokaal op de integrale verbinding met de thema’s Positieve gezondheid en Toekomstbestendigheid. Het integraal beheerkader met het bijbehorende beheerplan riool vormt hiervoor de basis.

Gezonde leefomgeving vanuit luchthaven
Voor een goed leefmilieu en een goede gezondheid zijn luchtkwaliteit, gevaarzetting en geluidbelasting belangrijke factoren. In Veldhoven heeft Luchthaven Eindhoven een grote invloed hierop. Veldhoven zet zich actief in om de aanbevelingen uit het rapport ‘Opnieuw verbonden’, samen met partners uit de regio, het Rijk en de luchthaven, te realiseren.

Doelstellingen

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen

Doelstellingen

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen

7.01 We stimuleren een gezonde leefstijl

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.01 We stimuleren een gezonde leefstijl

We streven na dat binnen Veldhoven elke inwoner een goed en gezond leven kan leiden en het vermogen heeft om regie te voeren op het eigen leven. 

7.02 We zetten binnen Veldhoven in op het verminderen van sociaaleconomische gezondheidsverschillen

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.02 We zetten binnen Veldhoven in op het verminderen van sociaaleconomische gezondheidsverschillen

We zetten binnen Veldhoven in op het verminderen van sociaaleconomische gezondheidsverschillen op die onderdelen waar de meeste winst te behalen valt.

7.04 Circulaire economie - Verminderen restafval

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.04 Circulaire economie - Verminderen restafval

We stimuleren inwoners om hun afval beter te scheiden, waardoor een verschuiving plaats vindt van restafval naar gescheiden afvalstromen. Ook de kwaliteit van de gescheiden stromen moet hoog blijven voor een kwalitatieve verwerking en inzet als grondstof. 

7.05 Energietransitie - We stimuleren de opwek van hernieuwbare energie

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.05 Energietransitie - We stimuleren de opwek van hernieuwbare energie

Vergroten hoeveelheid hernieuwbare elektriciteit naar 50 GWh en 90 GWh in 2025 respectievelijk 2030.

7.06 Energietransitie - Afname aardgasverbruik

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.06 Energietransitie - Afname aardgasverbruik

Verminderen aardgasverbruik  met 25% (359 TJ) in 2030 ten opzichte van 2019 (1.437 TJ) .
Verminderen aardgasverbruik (%) focuswijken Transitievisie Warmte ten opzichte van start wijkaanpak.

7.07 Energietransitie - Groei van het aantal laadpalen afstemmen op de groei van het elektrische wagenpark

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.07 Energietransitie - Groei van het aantal laadpalen afstemmen op de groei van het elektrische wagenpark

Om het toenemend aantal elektrische voertuigen van stroom te kunnen voorzien ontstaat een toename in de laadbehoefte. E-rijders zonder eigen parkeerplek  hebben een openbare oplaadpaal nodig. Het aantal oplaadpalen moet voldoen in de laadbehoefte. 

7.10 We zetten ons in voor een gedragen en rechtvaardige energietransitie voor al onze inwoners

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.10 We zetten ons in voor een gedragen en rechtvaardige energietransitie voor al onze inwoners

We vergroten de slagkracht in wijken door inwonerscollectieven/-initiatieven te helpen die samen aan de slag gaan met het verduurzamen van hun huizen, straat en/of buurt. We dragen bij aan een energietransitie waarbij iedereen toegang heeft tot een gezonde, comfortabele en energiezuinige woning 

7.11 Invullen voorbeeldrol in de transitie naar een duurzame toekomst

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.11 Invullen voorbeeldrol in de transitie naar een duurzame toekomst

We geven invulling aan Maatschappelijk Verantwoord Inkopen en zetten stappen in de verduurzaming van gemeentelijke gebouwen.

7.12 Beheersen van rattenproblematiek

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Doelstellingen - 7.12 Beheersen van rattenproblematiek

We gaan in gesprek over preventie- en bestrijdingsmaatregelen die ze samen met buurtgenoten op kunnen pakken als inwoners aangeven overlast te ervaren. Als gemeente ondernemen we acties in het openbaar gebied: zo plaatsen we onder andere vangkasten en snoeien we struiken in gebieden waar overlast wordt ervaren. Daarnaast zullen we bewustwordingsacties en communicatie opstarten.

Meetindicatoren

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Meetindicatoren
Nr.
Doel Naam Eenheid Bron Streefwaarde Realisatie
7.04 Omvang huishoudelijk restafval (BBV)* Kg/inwoner CBS (nader voorlopig cijfer) 120,8
7.04 Vangvergelijker (Benchmark huishoudelijk afval)* kg/inw Restafval (incl grof) 133,0
7.05 Hernieuwbare elektriciteit (BBV) 50% in 2040 % RWS 11 7,3
7.05 Hoeveelheid hernieuwbare elektriciteit GWh Nationale Klimaatmonitor 39 57,5
7.05 Toename hoeveelheid zonne-energie van daken GWh Lokale GIS-analyse luchtfoto's 38
7.06 Afname temperatuur gecorrigeerd aardgasverbruik  (in 2030 359 TJ (=25%) minder ten opzichte van 2019) * correctie t.o.v. 1437 TJ Transitievisie Warmte TJ Nationale Klimaatmonitor 1.284 750,0
7.06 Afname gemiddeld aardgasverbruik per woning in de focuswijken 'T Look, 'D Ekker en Polders % VNG-wijkpaspoort
7.06 Aantal huishoudens die deelnemen aan gemeente brede activiteiten rondom verduurzaming van woningen Aantal Regionaal energieloket 499,0
7.06 Aantal wijkuitvoeringsprogramma's verduurzaming Aantal 1 1,0
7.07 Aantal (semi) publieke laadpalen voor elektrische auto's Aantal Klimaatmonitor 269,0
7.08 Aantal bewustwordingsacties klimaatverandering Aantal Gemeente Veldhoven 2 2,0
7.09 Geluidhinder luchthaven Eindhoven Contouren Luchthavenbesluit 8,9
7.10 Aantal inwoners-/buurtinitiatieven gericht op verduurzaming Aantal 3 3,0
7.11 Aantal Maatschappelijk Verantwoord Inkopen trajecten Aantal Gemeente Veldhoven 3 23,0
7.12 Aantal bewustwordingsacties rattenoverlast Aantal Gemeente Veldhoven 2 2,0
t
* De omvang huishoudelijk restafval op basis van de CBS-gegevens is een verplichte indicator (BBV). De CBS-gegevens lopen echter achter. In de Vangvergelijker (Vang = van afval naar grondstof) zijn meer recente afvalgegevens opgenomen .

Wat heeft het gekost?

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Wat heeft het gekost?
Programma 7 Rek. Begroting 2023 Rek. Verschil rek. 2023 met
2022 oorspr. incl. wijz. 2023 begr. 2023 rek. 2022
Lasten 12.611 12.731 14.594 14.026 568 -1.415
Baten 10.542 10.733 12.540 12.174 -366 1.632
Saldo (- = nadeel) -2.069 -1.998 -2.054 -1.852 202 217

Toelichting

De lagere lasten van € 568 (voordeel) op dit programma worden voornamelijk veroorzaakt door:

Uitvoering energietransitie (€ 815 voordeel)
• Langere plan- en besluitvorming: De besluitvorming met betrekking tot het uitvoeringsprogramma heeft één cyclus later plaatsgevonden dan gepland, wat resulteerde in een latere start van de uitvoering en besteding van middelen. Daarnaast heeft de ontwikkeling van de aanpak Energiearmoede een langere aanlooptijd nodig gehad dan vooraf voorzien.  
• Ambtelijke capaciteitstekort: Zowel binnen het programma Energietransitie als bij andere benodigde afdelingen/clusters is niet structureel voldoende capaciteit beschikbaar voor de uitvoering van activiteiten en projecten. De omstandigheden op de arbeidsmarkt maakt bovendien dat de werving van bepaalde rollen moeizaam is verlopen, of helemaal niet is gelukt. Dit heeft het tempo van projecten vertraagd en heeft tot minder uitgaven geleid. Bovendien hebben verschillende personele wisselingen plaatsgevonden, waaronder het vertrek van twee medewerkers, wat dit probleem verder heeft vergroot. 
• Onvoorziene ontwikkelingen: Onvoorziene ontwikkelingen, zoals netcongestie de noodzaak van een soortenmanagementplan (gericht op de bescherming van diersoorten bij het aanbrengen van isolatiemateriaal), hebben zich voorgedaan. Het personeel is deels ingezet om deze nieuwe uitdagingen aan te pakken, wat ten koste is gegaan van sommige onderdelen van het programma. 

Lasten riolering (€ 139 nadeel)
Hogere eindafrekening energiebelasting en netwerkkosten openbare verlichting (OV) aansluitingen. De begroting 2024 is hierop aangepast.
Verder zijn door de extreme wateroverlast eind 2023 er meer werkzaamheden aan kolken noodzakelijk geweest.

Lasten afval (€ 269 nadeel)
Er is een definitieve eindafrekening van de Metropoolregio Eindhoven (MRE) betaald over de naheffing minderleveringen restafval 2015-2017 aan Attero. Verder zijn additionele kosten gemaakt voor het ombouwen van data communicatie naar 5G voor toegangscontrole ondergrondse afvalcontainers. Ook is er sprake geweest van een toename van de inzamelings- en verwerkingskosten van het huisvuil. 

Milieu (voordeel € 178)
Allereerst is er minder budget besteed omdat een vacature niet is ingevuld. Het uitwerken van de routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed wordt later dan gepland opgepakt omdat eerst de nota vastgoedbeleid is opgesteld. Daarnaast was gereserveerd budget voor strategische oplaadpalen niet nodig (als deze oplaadpalen onvoldoende gebruikt worden moeten we ze alsnog betalen) en is Het Energiebureau minder uren ingezet dan vooraf geraamd.

De lagere baten van € 366 (nadeel) op dit programma worden voornamelijk veroorzaakt door:

Lagere rijksbijdragen uitvoering energietransitie (€ 600 nadeel)
We zijn in 2023 gestart met Energieklus, dit is een partij die we ingehuurd hadden. We constateerden dat we met deze werkwijze niet de doelgroep bereikten die we wilden bereiken. Bovendien is de doelgroep niet echt geholpen met alleen een energiecoach / klusser.  We hebben daarom een andere aanpak ontwikkeld: vanuit de wijk dichtbij de inwoner en in samenwerking met het welzijnswerk, sociaal domein en de woningcorporaties. Deze aanpak hebben we in het najaar van 2023 ontwikkeld en vanaf december draaien we een pilot met deze nieuwe aanpak. Het opschalen is daarmee uitgesteld naar 2024. Bij de evaluatie van de pilot, maken we een plan voor opschalen en kijken we hoe we de resterende middelen alsnog kunnen benutten.

Kostendekkendheid riolering ( € 223 voordeel)
De tariefegalisatievoorziening voor riolering heeft als voordeel dat afwijkingen (tekorten/overschotten) op de werkelijke kosten en opbrengsten gelijkmatig, via het tarief van de komende 4 jaren met de burgers, kunnen worden verrekend (bron: nota reserves & voorzieningen). Ook in 2023 zijn de gerealiseerde opbrengsten en kosten van riolering niet 100% gelijk. Om wel te voldoen aan het afgesproken kader van 100% kostendekkendheid verrekenen we een bedrag van € 223 met de egalisatievoorziening riolering.

Overzicht investeringen

Terug naar navigatie - Programma 7 | Volksgezondheid en milieu - Overzicht investeringen
Project Programma 7 U/I Budget Besteding Restant Budget Totaal Jaar
nr. Omschrijving 2023 2023 2023 2024-2027 Budget gereed
731033 Vervanging riool De Run 1000 U 900 778 122 0 122 2024
731033 Vervanging riool De Run 1000 I 900 778 122 0 122 2024
731045 Vervanging gemalen en drukriolering 2023 U 0 3 -3 0 -3 2023
731045 Vervanging gemalen en drukriolering 2023 I 0 3 -3 0 -3 2023
731047 Verblijfsgebied Look riool fase 3 en 4 U 293 219 74 1.600 1.674 2024
731047 Verblijfsgebied Look riool fase 3 en 4 I 512 439 74 1.600 1.674 2024
731048 Vervanging riool Gebied 12 A: U 38 35 3 1.745 1.748 2024
731048 Vervanging riool Gebied 12 A: I 38 35 3 1.745 1.748 2024
731049 Vervanging riool Gebied 12 B: U 26 14 12 2.136 2.147 2024
731049 Vervanging riool Gebied 12 B: I 26 14 12 2.136 2.147 2024
731050 Vervanging riool gebied Dreef U 63 16 47 3.000 3.047 2024
731051 Vervanging riool Oude Kerkstraat U 369 308 61 0 61 2023
731052 Vervanging riool St.Janstraat U 0 0 0 322 322 2024
731052 Vervanging riool St.Janstraat I 0 0 0 0 0 2024
731053 Overkluizing ASML OLV langs tuincentrum U 52 0 51 480 531 2024
731055 Vervanging riool Burgem van Hoofflaan U 50 0 50 1.369 1.419 2025
731056 Stamriool noord incl overstortput U 58 0 57 700 757 2024
731057 Groen Blauwe Zone Heerbaan en Rundgraaf U 1.105 921 184 0 184 2024
731057 Groen Blauwe Zone Heerbaan en Rundgraaf I 0 291 -291 0 -291 2024
731059 Vervangen Gemaal ASML/MMC U 526 42 483 0 483 2024
731063 Vervanging gemalen en drukriolering 2023 U 142 28 114 0 114 2023
731066 Riolering slowlane U 1.254 1.270 -16 0 -16 2023
731002 Aanpassing overstortriolering U -1 0 -1 0 -1 2023
731002 Aanpassing overstortriolering I 0 1 -1 0 -1 2023
731007 Verblijfsgebied 't Look fase 3 Midden U 68 68 0 0 0 2023
731007 Verblijfsgebied 't Look fase 3 Midden I 342 342 0 0 0 2023
731011 Vervanging riolering St. Janstraat U 0 0 0 270 270 2024
731011 Vervanging riolering St. Janstraat I 0 0 0 270 270 2024
731012 Vervanging riolering Oude Kerkstraat U 358 280 78 0 78 2023
731012 Vervanging riolering Oude Kerkstraat I 358 280 78 0 78 2023
731040 KRW-maatregelen 2017-2020 U 86 22 64 0 64 2024
731044 Groen/blauw zone Heerb.-Rundgraaf/fase 2 U 47 27 20 0 20 2023
731069 Aanpassen bergersvolume Meerhovendreef U 2 2 0 96 96 2024
731075 Calamiteit riool Heerbaan-Cobbeek U 402 166 236 0 236 2023
731070 Verv lijnafwatering Heuvel en Blaarth.weg U 0 0 0 77 77 2024
729902 Ondergrondse luiercontainers U 56 46 10 0 10 2023
729904 Ombouwen ondergrondse afvalcontainer U 70 0 70 70 140 2024
Totaal programma 8.140 6.429 1.711 17.615 19.325

Toelichting

731033 Vervanging riool De Run 1000 (budgettair neutraal)
De vervangingswerkzaamheden zijn volledig uitgevoerd, begin 2024 worden de laatste uitgaven (en inkomsten) gedaan.     
    
731057 Groen Blauwe Zone Heerbaan en Rundgraaf (lasten € 184 voordeel en baten € 291 voordeel)
Door de onvoorziene slechte weersomstandigheden eind 2023 vinden de laatste werkzaamheden (voornamelijk beplanting) in 2024 plaats.    
Eind 2023 hebben we een subsidie (€291) van het Rijk ontvangen voor het verbeteren van het watersysteem (aanleggen waterbergingen met bodeminfiltratie, aanleggen extra wadi's) en voor het verbeteren van het beplantingsassortiment om bij te dragen aan meer biodiversiteit in de omgeving. Door deze ontwikkelingen wordt het project afgerond in 2024 en schuift het restantbudget door.    

731059 Vervangen Gemaal ASML/MMC (lasten € 483 voordeel)
Door uitgevoerd bodemonderzoek (waarbij asbest is aangetroffen in de fundering van de rijbaan) en aanvullende maatregelen vinden de meeste werkzaamheden van dit project in 2024 plaats.     
    
731063 Vervanging gemalen en drukriolering 2023 (lasten € 114 voordeel)
Een deel van vervanging gemalen en drukriolering 2023 vindt begin 2024 plaats doordat de afstemming met de aannemer over de werkzaamheden langer duurde dan gepland.      

731075 Calamiteit riool Heerbaan-Cobbeek (lasten € 236 voordeel)
Door de slechte weersomstandigheden eind 2023 worden de herstelwerkzaamheden aan dit riool begin 2024 afgerond.