Programma 7 | Volksgezondheid en milieu

In 2023 is het Integraal Zorgakkoord en het Gezond en Actief Leven Akkoord vastgesteld. De hieruit voortvloeiende thema’s zijn verwerkt in een plan van aanpak en worden uitgevoerd samen met de organisaties in het voorliggend veld.

Vier van de ketenaanpakken zijn opgepakt en uitgerold. Vanwege landelijke onduidelijkheid over de plek van de centrale zorgverlener binnen de zorgketenaanpak KNGG,  is deze pas net opgestart. Er zijn intussen afspraken gemaakt om zowel de projectleider als de centrale zorgverlener op sub-regionaal niveau te laten werken

Als eerste van de 5 ketenaanpakken is de ketenaanpak Valpreventie opgepakt. Gekozen is voor een wijkaanpak en te starten in de wijk D'Ekker vanwege het hoogste aantal 65+ in die wijk. Vanaf Q4 is de ketenaanpakken Kind naar Gezond Gewicht opgepakt. 

Het beheer van de riolering is beschreven in het IMBK en het beheerplan. In het beheerplan staan alle noodzakelijke rioleringswerkzaamheden, wat betreft beleid, beheer en renovaties. Door periodieke inspectie krijgen we inzicht in de kwaliteitstoestand van het riool.

We hebben de kwaliteitsinspectie riolering periodiek uitgevoerd.
Op basis van calamiteiten en wateroverlast in 2024 hebben we gewerkt aan oplossingen op de locaties Aangelag, Donkere pad, Honk en Koepel. De werkzaamheden aan de Lange Mees e.o. en Dreef e.o. zijn volop in uitvoering en liggen hiermee op planning van het IMBK.

Het contract inzameling van diverse huishoudelijk afvalstoffen loopt tot 1-1-2026 en kan niet meer worden verlengd. In 2024 is gestart met de voorbereiding van de  aanbesteding van deze inzameling. In 2025 zetten we de aanbesteding op de markt. Hierbij nemen we het besluit mee dat de raad in december 2024 neemt over de systeemkeuze bij de afvalinzameling.

De afvalaanbesteding is afgerond. Per 1-1-2026 is het nieuwe contract ingegaan met Remondis. De vrijwillige keuze voor een kleine restafvalbak wordt later in 2026 ingevoerd als apart project.  

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het zorgdragen dat huishoudelijk afval wordt ingezameld. We doen dit door huis-aan-huis inzameling (haalsysteem, vastgesteld aantal keer per jaar) en collectieve inzamelsystemen (brengsysteem).
Om Veldhoven schoon te houden werken we onder andere samen met de stichting Go Clean (Zwerfafvalpakkers)  

We hebben de resultaten van de nieuwe aanbesteding van inzameling huisvuil verwerkt in de begroting van 2026. Vanaf 10 oktober hebben inwoners van appartementencomplexen ook de mogelijkheid om hun GFT+E afval gescheiden aan te leveren, net zoals inwoners in laagbouwwoningen. Go Clean heeft zich weer ingezet voor een schoon zwerfafvalvrij Veldhoven. In december is de Afvalwijzer App ingevoerd, dat voor een verhoging van het serviceniveau naar de inwoners zorgt.

In 2023/2024 is een proef gescheiden inzameling GFT+E gehouden op vier locaties van hoogbouw. De resultaten hiervan zijn verwerkt tot een aanpak voor alle hoogbouw in Veldhoven. Deze uitvoering vindt plaats in 2024/2025.

Op een enkele locatie na is bij alle hoogbouwlocaties GFT+E inzameling ingevoerd. Vanaf half oktober 2025 wordt het GFT+E wekelijks door de inzamelaar opgehaald in een aparte GFT+E route.

Er is een Integrale Duurzaamheidsagenda ontwikkeld. Deze wordt jaarlijks opgenomen in de begrotingsparagraaf Brede Welvaart en Duurzaamheid. De uitvoeringsactiviteiten voor 2026 zijn verwerkt in de begroting. Verder werken we toe naar een programmatische aanpak voor het thema Duurzaamheid.

De Integrale Duurzaamheidsagenda is op 1 juli 2025 vastgesteld. De uitvoeringsactiviteiten en de benodigde middelen voor o.a. FTE’s die mede uitvoering geven aan de agenda zijn opgenomen in de begroting van 2026. Daarnaast zijn we al gestart met het uitwerken van de Groennorm en werken we aan operatie Steenbreek.

We stimuleren het gebruik van Eindhoven Airport als proeftuin voor technologische innovaties op gebied van duurzaamheid, zoals  de inzet van duurzame brandstoffen realiseren, het stimuleren schone vliegtuigen door gedifferentieerde tarieven van havengelden en het beperken van korte afstand vluchten. Verder onderzoeken we in het LEO de mogelijkheden voor het oprichten van een klimaatfonds voor compensatierechten. Bestuurlijk zijn we trekker van de werkgroep klimaat van LEO.

In 2025 heeft een evaluatie van het LEO plaatsgevonden. De werkgroep LEO is opgeheven en samengevoegd met de werkgroep Gezondheid.

Bij elke nieuwe ontwikkeling/ herinrichting onderzoeken we welke klimaat adaptieve maatregelen er genomen kunnen worden om een toekomstbestendige omgeving te bouwen.

Bij recente projecten (o.a. Dreef, bouwrijp maken Slot Oost) voeren we klimaat adaptieve maatregelen uit (waterbergende fundering onder wegen). Daarnaast hebben we in 2025 klimaat adaptieve verbetermaatregelen uitgewerkt (aanpak wateroverlast Aangelag, Honk). Het plan van aanpak voor stimuleringsmaatregelen voor inwoners is gereed. Hierdoor kunnen we aan de slag met de uitwerking van stimuleringsmaatregelen voor inwoners (zoals bijvoorbeeld het afkoppelen van hemelwater en “tegelwippen”). We sluiten hierbij aan bij de Integrale Duurzaamheidsagenda.

We zijn voornemens om aan te sluiten bij het Schone Lucht Akkoord (SLA). We nemen deel aan een pilot waarin verder wordt onderzocht wat nodig is om als gemeente aan te kunnen sluiten bij dit akkoord. Het college wordt in 2024 hierover geadviseerd.

Het college heeft in 2024 besloten om toe te treden tot het Schone Lucht Akkoord. Omdat de ambtelijke capaciteit destijds ontbrak is er tot op heden nog niet formeel aangemeld bij het Schone Lucht Akkoord. In het licht van de Integrale Duurzaamheidsagenda is echter capaciteit vrijgekomen Om voortvarend met de implementatie aan de slag te gaan is aanmelding noodzakelijk.

We geven op een programmatische manier invulling aan het in 2022 vastgestelde uitvoeringsprogramma Energietransitie, waarvoor een bestemmingsreserve is ingesteld. De reden voor de bestemmingsreserve is dat de Energietransitie een nieuwe taak is voor gemeenten waarbij activiteiten en inkomsten zoals subsidies over de loop van het programma kunnen variëren niet vooraf te voorzien zijn. Voor de gebouwde omgeving focussen we ons vooral op het ondersteunen van inwoners bij het verduurzamen van hun woning, het faciliteren van de opwek van hernieuwbare energie, het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed en op het verduurzamen van bedrijventerreinen. Netcongestie is een prangend probleem, dat aanvullende aandacht vraagt. Daarnaast is het van belang om de bescherming van (kwetsbare) diersoorten te borgen bij de uitvoering van de isolatieopgave. Verder hebben we speciale aandacht voor communicatie en monitoring van het programma. 

Onderdelen van het uitvoeringsprogramma zoals bijvoorbeeld het ondersteunen van inwoners bij het verduurzamen van hun woning, maar ook het verduurzamen van het maatschappelijk vastgoed, zijn uitgevoerd.

We ondernemen verschillende activiteiten om inwoners te ondersteunen bij het verduurzamen van hun woning. Dit doen we gemeentebreed, gebiedsgericht en doelgroepgericht en in nauwe samenwerking met onze maatschappelijke partners, zoals welzijnsstichtingen Veldhoven Duurzaam, woningcorporaties  en bewonersinitiatieven.
Gemeentebreed voorzien we inwoners van informatie en ondersteuning, bijvoorbeeld via het (online) energieloket en breed toegankelijke activiteiten. Gebiedsgericht begeleiden en stimuleren we buurtinitiatieven rondom het verduurzamen van woningen. 
Tot slot hebben we bijzondere aandacht voor doelgroepen voor wie de drempel om te verduurzamen hoog is. Zo zorgen we ervoor dat iedereen mee kan doen met de Energietransitie. We zetten bijvoorbeeld de Veldhovense Kluskar in, in gebieden waar veel inwoners kampen met energiearmoede. Verder hebben we een aanpak om VVE’s te ondersteunen, samen met de gemeenten Best, Geldrop-Mierlo en Eindhoven. Ook particuliere eigenaren van lage labelwoning bieden we aanvullende ondersteuning, onder andere via het regionale project De Groene Zone Isolatie.

De ondersteuning van het regionale project De Groene Zone Isolatie is vanwege faillissement gestopt. Daarvoor in de plaats is een Doe het zelf regeling voorbereid en vastgesteld.

In 2021 heeft de raad de Transitievisie Warmte (TVW) vastgesteld. Deze visie vertalen we in wijkuitvoeringsprogramma’s (WUP), in nauw overleg met inwoners en andere belanghebbenden van de desbetreffende wijken. In een WUP staat op welke manier en in welke snelheid de wijk overgaat op duurzame energievoorzieningen. 
In 2023 en 2024 is een wijkuitvoeringsprogramma voor ’T Look opgesteld. In 2025 worden de activiteiten die uit dit programma voortkomen uitgevoerd.  
Komende jaren worden wijkuitvoeringsprogramma’s voor andere gebieden opgesteld.

De aanpak is wat verschoven: in de focuswijk 't Look ligt de nadruk op het ondersteunen van en samenwerken met inwoners. Systeemkeuzes worden eerst gemeentebreed verkent, zodat dit op een later moment gebiedsgericht uitgewerkt kan worden. De verkenning leidt tot een energieplan voor Veldhoven. Voor WUP 'd Ekker is een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd. Omdat er nog geen duidelijkheid is over de systeemkeuze is de uitvoering nog niet gestart.

De routekaart verduurzaming gebouwen is in de afrondende fase en wordt binnenkort ter vaststelling aan het college aangeboden. Het is een praktisch document dat de organisatie helpt in de uitvoering. Zo zijn concrete maatregelen/richtlijnen opgenomen om aan de slag te kunnen met daadwerkelijke verduurzamingsacties.

De routekaart dient nog te worden aangevuld met input vanuit het IHP Sport. Voor de overige benoemde projecten zijn de de beschikbare DUMAVA-subsidies aangevraagd en verkregen. Een aantal projecten zijn al afgerond zoals bijvoorbeeld de verduurzaming van de Bibliotheek. Voor een aantal projecten is de voorbereiding gestart zoals bijvoorbeeld de Muziekschool en museum 't Oude Slot.

Uitvoeren ‘Laadstrategie gemeente Veldhoven 2023-2025’
Het aantal elektrische voertuigen neemt komende jaren toe. In de laadstrategie is aangegeven hoe we in Veldhoven omgaan met het voorzien in de laadbehoefte van deze voortuigen.
We voeren de acties van de laadstrategie uit en geven uitvoering aan de (landelijke en Europese) regelgeving.

In 2025 is in een participatief proces een plankaart opgesteld met locaties voor openbare laadpalen. Voor de locaties is een verkeersbesluit genomen. Eind 2025 zijn de eerste nieuwe laadpalen geplaatst.

We werken samen met bedrijven en andere partijen om bedrijventerreinen te verduurzamen. Dit doen we aan de ene kant om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen en de kwaliteit van de leefomgeving te verbeteren, maar ook om de ruimtelijke en economische ontwikkeling van Veldhoven te kunnen waarborgen. Het energiesysteem in de MRE/Brainportregio staat namelijk sterk onder druk.

Als gemeente richten we ons op gezamenlijke oplossingen, zoals ‘energiehubs’, waarbij meerdere partijen in een gebied samenwerken en afspraken maken over het opwekken, opslaan, onderling verdelen en slim gebruiken van energie. Het realiseren van een dergelijke is maatwerk, waarbij het in eerste instantie vooral gaat om het organiseren van samenwerking tussen bedrijven, marktpartijen, overheden en netbeheerders. 
De afgelopen jaren is hier een begin mee gemaakt met een koplopersgroep op De Run. In 2025 intensiveren we dit en sluiten we aan bij initiatieven op dit vlak vanuit de regio, zoals de inzet van een energiehubregisseur. Deze activiteit kent een integrale aanpak met programma  3 Economie.

Er zijn op Habraken en de Run stappen gezet voor slimme energieoplossingen en -samenwerking tussen bedrijven, samen met de energiehubregisseur van Brainport Development.  

Bij renovatie en na-isolatie van huizen en gebouwen moet er volgens de Wet natuurbescherming rekening gehouden worden met de aanwezigheid van beschermde diersoorten. Het is verboden deze dieren onnodig te verstoren of te doden. Inwoners en isolatiebedrijven hebben een zorgplicht, maar dit is in de praktijk kostbaar en moeilijk uitvoerbaar. 
Om de natuurbescherming bij isolatie te verbeteren en particulieren te ontlasten, stellen we als gemeente een soortenmanagementplan (SMP) op. Hierin onderzoeken we welke beschermde soorten in de buurt leven en welke maatregelen we moeten nemen om aanwezige soorten te beschermen. Op basis van het SMP vragen we als gemeenten een gebiedsontheffing aan, waar alle inwoners gebruik van kunnen maken. In de jaren hierna moeten we de aanwezigheid van diersoorten monitoren, zodat we deze blijvend kunnen beschermen. 

Adviesbureau Orbis heeft opdracht gekregen voor de uitvoering van het project. Het plan van aanpak en het onderzoeksplan is ter goedkeuring aangeboden aan de Omgevingsdienst Brabant-Noord (ODBN). Een aantal aanvullingen vanuit de ODBN wordt meegenomen in het definitieve onderzoeksplan. Er is een start gemaakt met de voorbereidingen van het veldwerk. De uitvoering daarvan staat gepland voor de periode april tot en met november 2026. Aansluitend aan het veldwerk kan de vergunningsaanvraag worden ingediend.  

We onderhouden de gemeentelijke begraafplaats en verzorgen de grafdelving.
Daarbij ruimen we ook graven bij het verlopen van de grafrechten.

We hebben het structureel onderhoud uitgevoerd en de grafdelving verzorgd. Vanaf 30 juni hebben we graven geruimd waarvan nabestaanden de grafrechten niet langer hebben verlengd. Door een kleine uitbreiding van het bestaande gedeelte en de realisatie van een nieuw gedeelte hebben we het aantal as bestemmingen op de begraafplaats uitgebreid.