Programma 3 | Economie

Prachtige ideeën een kans bieden en zo de economie in de regio versterken, dat doet het Stimuleringsfonds. Ondernemers, kennisinstellingen en overheden kunnen subsidie krijgen voor bijvoorbeeld een haalbaarheidsstudie, het uitwerken van een business case, het opzetten van een pilot of de ontwikkeling van een prototype. Als het maar gaat om samenwerken, innovatie en versterken van de regionale economie in Zuidoost-Brabant. Het Stimuleringsfonds geeft al jaren subsidie en zijn er zeer succesvolle ondernemingen uit voortgekomen. Het Stimuleringsfonds wordt beheerd en uitgevoerd door de de organisatie van de Metropoolregio Eindhoven.

Het Stimuleringsfonds kent een tendersysteem en heeft in principe 2 tenders per jaar.  De tender van oktober 2025  heeft 28 aanvragen. Het Dagelijks Bestuur Metropoolregio Eindhoven heeft hiervan 15 aanvragen toegekend. De eerste tender van 2026 gaat open op 1 februari.

We werken op veel thema's, schaalniveaus en concrete projecten samen. Deze ambities en projecten worden vastgelegd in de diverse samenwerkingsakkoorden en actieagenda's.  Voorbeelden hiervan zijn het samenwerkingsakkoord Metropoolregio Eindhoven inclusief bijbehorende jaarplannen, en het meerjarenplan Brainport Development inclusief bijbehorende jaarplannen.

Deze activiteit ligt op schema, maar de grenzen van een goede inbedding komen in zicht. Dat komt door de grote complexiteit, diversiteit en het tempo waarin we gezamenlijk de opgaven moeten realiseren. We scherpen de verhouding aan tussen taken van subregio's, zoals SGE en de Metropoolregio, vanwege de focus van het Rijk op de regio. De complexiteit in afspraken met het Rijk neemt sterk toe, met name als het gaat om het benutten van de Beethovengelden en het voorsorteren op toekomstige afspraken.

In de Strategische Agenda Brainport staan de afspraken die de regio met provincie en Rijk hebben gemaakt. De agenda bestaat uit drie pijlers: de pijlers Innovatie, Talent en Leef-en vestigingsklimaat. De uitvoering van de pijlers 1 en 2 ligt vooral bij onze partners als Brainport Development. Pijler 3 daarentegen kent juist een sterke relatie met onze organisatie.  We staan samen aan de lat voor de uitvoering van de afspraken die zijn vastgelegd in de Brainportdeal en Beethoven. 

Activiteit ligt op schema. Voor Veldhoven ligt het accent op de woningbouwversnelling (diverse fondsen), de gebiedsontwikkeling Zuidwest-as (incl. aanleg van het traject HOV4, de herontwikkeling van De Run en bereikbaarheidsmaatregelen).

Veel (MKB) bedrijven ervaren dagelijks de schaarste aan talent. Binnen regio Brainport zijn verschillende non-profit dienstverleners en onderwijsinstellingen actief in het verbinden van werkzoekenden met bedrijven uit de regio.  Brainport Development, overheden en opleiders zijn samen bezig met het om-, her- en bijscholen van werkzoekenden en uitkeringsgerechtigden.  Ook helpt Brainport Development  en het Holland Expat Center met het aantrekken en binden van internationals aan onze regio.

Deze activiteit ligt op schema. Het aantrekken en behouden van talent voor werkgevers in de regio wordt namens de gemeente regionaal opgepakt binnen de Brainport Samenwerking. Door deze gezamenlijke aanpak ontstaat meer slagkracht om de regio en haar werkgevers met name ook internationaal te vertegenwoordigen en te ondersteunen. De gemeente neemt actief deel aan deze samenwerking en draagt zo bij aan een sterk en toekomstbestendig arbeidsmarkt- en vestigingsklimaat.

Ook via Brainport voor Elkaar werken partners samen aan het behouden en versterken van de inzetbaarheid van werknemers. Naast het aantrekken van nieuwe werknemers is er aandacht voor preventie van uitval en het beter inzetten van werknemers. 

We willen het lokale verzorgende mkb ontwikkelingsruimte bieden om te blijven ondernemen. Tegelijkertijd is schuifruimte noodzakelijk voor verplaatsers op De Run ten behoeve groei van ASML en de woningbouwontwikkelingen.  Het restant van werklocatie Habraken wordt in gereedheid gebracht. Dat betekent concreet:  het vaststellen van het  omgevingsplan; het opstellen van uitgiftebeleid en het bouwrijp maken  van de gronden.  Voor het realiseren van een alternatief op het gebied van energie wordt integraal aangesloten op de ontwikkelingen en processen in de regio.

Alle bestemmingsplannen (omgevingsplan) zijn onherroepelijk. We zijn aan de slag met het bouw- en woonrijp maken van de gronden. We hebben nog geen oplossing gevonden voor de aansluiting op het energienetwerk en onderzoeken dat. In 2026 starten we met het opstellen van een uitgifteprotocol waarin de ambities uit het 'Ambitiedocument Bedrijventerrein Habraken 'Lokaal. Groen. Duurzaam' worden doorvertaald. Op dit moment worden de bedrijfsgronden op Habraken niet uitgegeven in afwachting van de ontwikkelingen op De Run. 

Het economisch vestigingsklimaat staat onder druk door de energietransitie. Netbeheerders en overheden werken aan de uitbreiding en verzwaring van het netwerk, maar de verwachting blijft dat de komende 5 tot 10 jaar de wachtlijsten blijven groeien. De consequenties voor bedrijven zijn enorm. Plannen voor nieuwvestiging, uitbreiding en verduurzaming moeten ‘on hold’ gezet worden. Om de economische ontwikkeling en de verduurzaming van bedrijven niet tot stilstand te laten komen, is inzetten op slimme oplossingen en samenwerking essentieel. Vanuit het programma 3 Economie dragen we integraal bij aan de activiteit 7.06.06 Verduurzamen van bedrijventerreinen. 

Op de werklocaties Habraken en De Run zijn we met bedrijven in gesprek om de energiesituatie (data)  en de kansen en interesse voor een energiesamenwerking in kaart te brengen.  Op de Run lijkt een energiesamenwerking op de Run 4000 het meest kansrijk. Dit gaan we verder onderzoeken.  Op Habraken zijn inmiddels van vier bedrijven alle energiedata in kaart gebracht en gaan de bedrijven een eerste stap zetten naar een energiesamenwerking (energiehub).  Hiervoor is  een kick-off bijeenkomst gepland.  Het opzetten van een energiesamenwerking is een complex proces dat de nodige tijd vergt. We worden hierbij ondersteund door de Energiehubregisseur vanuit Brainport Development en we nemen actief deel in de zogenaamde 'Coalition of the Willing' waarin 11 gemeenten kennis- en ervaringen delen en ophalen  op het gebied van energieoplossingen en -samenwerking. 

In de regionale visie werklocaties hebben we vastgesteld welke keuzes we gaan maken voor het  behoud van onze economische toppositie. 

Er zijn keuzes gemaakt over:

• Welke bedrijven we wel en niet willen huisvesten.
• Hoe we omgaan met bestaande bedrijventerreinen.
• Hoe we in de toekomst nieuwe werklocaties gaan programmeren.
• Hoe we ervoor gaan zorgen dat het juiste  bedrijf op de juiste plek kan groeien en/of doorgroeien (alloceren).

Dit alles vraagt een continu proces van monitoring en afstemming tussen gemeenten (onder andere het herpositioneren van het 9voor1-loket), provincie, en partners in de regio.

De regionale Visie Werklocaties is door uw raad in december 2024 vastgesteld. Tijdens de Omgevingsdag in juni 2025 is ingestemd met het bijbehorende uitvoeringsprogramma. In regionale, ambtelijke  werkgroepen wordt  gewerkt aan de  acties uit de uitvoeringsagenda. 

Om ervoor te zorgen dat er voldoende ruimte blijft om te ondernemen hebben we in de regionale visie Werklocaties afgesproken prioriteit te geven aan het creëren van ruimte op bestaande terreinen.  Meer ruimte om te ondernemen is echter niet de enige claim.  Ook de energietransitie, klimaatadaptatie, mobiliteitstransitie en circulaire economie, doen een beroep op dezelfde schaarse ruimte .  Om meer inzicht te krijgen in de mogelijkheden op onze bestaande werklocaties, gaan we de intensiveringskansen op De Run en Habraken onderzoeken. 

Dit onderwerp is regionaal (MRE) in het project 'intensivering op bestaande werklocaties' opgepakt. Er is een werkgroep samengesteld en een onderzoeksopdracht verleend aan een deskundig bureau. De onderzoeksrapportage naar de mogelijkheden voor intensivering is afgerond. Op de Omgevingsdag van december 2025 is een streefpercentage voor intensivering vastgesteld. Om hier uitvoering aan te geven is een vervolgopdracht uitgezet tot het opstellen en uitwerken van het benodigde instrumentarium. In regionaal verband wordt deze opdracht opgepakt. De uitkomsten hiervan zullen worden gebruikt om de intensiveringskansen op De Run en Habraken te onderzoeken. 

De gebiedsvisie De Run beschrijft het ‘wat’, maar nog niet ‘hoe’ we deze visie kunnen realiseren. Hiervoor is een ontwikkelstrategie met uitvoeringsplan nodig voor het hele gebied en de verschillende deelgebieden. 

Deze ontwikkelstrategie moet op deze verschillende schaalniveaus antwoord geven op vragen als:
•   Wat wordt het te realiseren programma voor wonen, werken, voorzieningen, mobiliteit, groen, energie, enzovoort?
•   Wat zijn de juridisch-planologische spelregels: grondbeleid, ruimtelijke kaders?
•   Wat is de financiële haalbaarheid en wat zijn de financiële spelregels?
•   Hoe kunnen we samenwerken met betrokken partijen, zoals bedrijven, ontwikkelaars, woningcorporaties?
•   Wat is een passende fasering voor de uitvoering?

De 'Gebiedsvisie op hoofdlijnen' voor De Run is in maart 2025 vastgesteld door uw raad.  Deze visie is de basis voor de Visie op De Run en de Ontwikkelstrategie. Deze producten worden in het twee kwartaal van 2026 aan het college voorgelegd, waarna de Visie op De Run rond de zomer van 2026 aan uw raad ter vaststelling wordt aangeboden. 

Samen met onze partners buiten (ondernemers en vastgoedeigenaren) gaan we aan de slag  met uitvoering van de ambities in het masterplan.  Door actief te 'makelen en schakelen' pakken we samen de handschoen op om de realisatiekracht te verhogen.  Voor de activiteit Uitvoering Masterplan Citycentrum verwijzen we naar Programma 8.3).

In oktober 2025 is het haalbaarheidsonderzoek vastgesteld door de raad. Daarnaast zijn de volgende vervolgacties opgestart zoals bouw en omgevingsmanagement, wordt er een leefstijlenonderzoek uitgevoerd en zijn de overlegstructuren met externen aangepast. 

We blijven actief in gesprek met de ondernemers, omwonenden en vastgoedeigenaren over de verdere vervolgstappen in deze gebiedsontwikkeling. 

De BIZ maakt mogelijk dat alle ondernemers in het Citycentrum samen investeren in de aantrekkelijkheid en economische ontwikkeling van het winkelgebied. In 2026 loopt de huidige regeling af. Een verlenging van de BIZ vraagt om een gedegen voorbereiding in 2025, waarbij een eventuele verbreding met  vastgoedeigenaren wordt onderzocht. 

Op 28 november 2025 12.00 uur eindigde de stemperiode voor de nieuwe BIZ. Ondernemers in het Citycentrum hebben positief gestemd over een nieuwe BIZ voor het Citycentrum Veldhoven. Van alle ondernemers bracht 75% een stem uit en daarvan stemde 88% vóór de invoering. De nieuwe BIZ zal met ingang van 1 januari 2026 starten en heeft een looptijd tot en met 2030.

Om compacte, complete en comfortabele winkelgebieden te realiseren dienen ongewenste vestigingen van supermarkten en andere vormen van detailhandel voorkomen te worden. Het is daarom noodzakelijk ongewenste onbenutte plancapaciteit juridisch te saneren. Deze actie is vastgelegd in zowel de lokale als regionale detailhandelsvisie. Binnen Veldhoven is gekozen voor een stapsgewijze aanpak waarbij we beginnen met het in beeld brengen van de Veldhovense situatie. 

We blijven toetsen aan vastgestelde kaders bij het opstellen van gebiedsvisies of gebiedsontwikkelingen. Dus ook naar de (on)mogelijkheden van de vestiging van  detailhandel (waaronder supermarkten) en horeca. Door deze stapsgewijze methode hebben we al een belangrijk deel van de Veldhovense situatie in beeld. Recent is er een distributieplanologisch onderzoek uitgevoerd voor een relocatie van een bestaande supermarkt. Deze uitkomsten worden meegenomen in de herijking van Zilverackers.

Op basis van onderzoek in 2024 naar de huidige voorzieningenstructuur, worden vervolgacties uitgezet om het voorzieningenniveau in de regio op peil te houden.  Door een actieve rol in de regio te pakken sluiten we aan op kansen voor Veldhoven.  Het gaat in dit programma over de voorzieningen met een commerciële functies en topvoorzieningen in de regio.  

Om inzicht te verkrijgen in de benodigde voorzieningen die samenhangen met de groei in de regio, is een eerste MRE-inventarisatie (nulmeting) uitgevoerd. In samenwerking met de SGE-gemeenten is deze analyse verder verfijnd. De resultaten zijn aangevuld met onderzoeksgegevens van Deloitte en dienen als basis voor het verdere overleg met het Rijk.

Eind mei 2025 is uw raad geïnformeerd over de uitkomsten van zowel het SGE- als het MRE-onderzoek, alsmede over de daaropvolgende vervolgstappen. Daarnaast is een gemeentelijk Programma Voorzieningen opgesteld. 

In 2024 is de samenwerking met Regioradar geëindigd.  We gaan op zoek naar een alternatief podium om het toeristisch, recreatief en cultureel aanbod van Veldhoven in beeld te brengen. 

Vanuit de regio is inmiddels duidelijk dat dit geen gezamenlijk product zal zijn. De koers die Veldhoven wil varen is in lijn met Brabant Partners (Visit Brabant). Er vinden gesprekken plaats met diverse stakeholders, waaronder LTA, horeca en winkeliersverenigingen, om te onderzoeken welke behoeften er zijn en hoe het initiatief gezamenlijk kan worden gedragen en gefinancierd.

Veldhoven Verbindt, Koninklijke Horeca Veldhoven, Lokaal Toeristische Adviesraad en het VOC  zijn voorbeelden van netwerkorganisaties waarmee we structurele contacten onderhouden. We informeren elkaar over belangrijke ontwikkelingen en initiatieven. Daarnaast vragen gebiedsontwikkelingen  op De Run en in het Citycentrum  om structurele inzet van accountmanagement. 

We overleggen structureel met de ondernemers- en netwerkorganisaties in Veldhoven, zowel op ambtelijk als bestuurlijk niveau. Ook vervult de gemeente binnen Veldhoven Verbindt een actieve rol in het stimuleren van contact tussen verschillende ondernemersverenigingen en- netwerken.

We werken intensief samen met de bestaande parkmanagementorganisaties op Habraken en met onze centrummanagementorganisaties van het Citycentrum en de Kromstraat en werken gezamenlijk aan projecten en activiteiten om de werklocaties  'schoon, heel, veilig, duurzaam en bereikbaar' te houden.   Een voorbeeld van deze samenwerking is het Keurmerk Veilig Ondernemen.  Een publiek-private samenwerking tussen park- en centrummanagement,  politie, brandweer en gemeente met als doel de werklocaties en winkelgebieden veilig te houden.  De focus ligt op aanpak van criminaliteit, overlast en beheer openbare ruimte. 

We overleggen structureel op ambtelijk en bestuurlijk niveau met de park- en centrummanagementorganisatie en werken samen bij diverse projecten. Op De Run richten we ons de komende tijd specifiek op de HOV4, de gebiedsvisie en de ontwikkelstrategie. Op Habraken zijn we bezig met de energiesamenwerking en  mobiliteit/bereikbaarheid (in samenwerking met Brainport Bereikbaar) en in het Citycentrum met de BIZ en de uitvoering van het Masterplan. 

We richten onze gemeentelijke website zo in dat ook ondernemers  informatie op een eenvoudige manier vinden . Ook zetten we andere communicatiemiddelen in om onze zichtbaarheid te vergroten.

Om de waardering van het ondernemersklimaat te meten, hebben we de afgelopen jaren deelgenomen  aan het onderzoek MKB-vriendelijkste gemeente van Nederland. Het onderzoek biedt ons inzicht voor nieuw beleid of initiatieven om het lokale ondernemersklimaat te stimuleren. Het is de vraag of de peiling in 2025 door MKB wordt uitgevoerd. We bekijken alternatieve opties om de waardering van ons ondernemersklimaat in beeld te brengen.  

In december is een startgesprek geweest met de leverancier voor de ondernemerspeiling en op dit moment staat de vragenlijst extern uit. De verwachting is dat de peiling rond de gemeenteraadsverkiezingen wordt afgerond.